✍️ خلاصه مفاد قانون
فصل اول – تشکیلات دفترخانه
دفاتر اسناد رسمی زیر نظر سازمان ثبت اسناد و املاک کشور فعالیت میکنند و وظیفه آنها تنظیم و ثبت اسناد رسمی است.
هر دفترخانه با مسئولیت یک سردفتر و یک دفتریار اول اداره میشود. در صورت لزوم، دفتریار دوم نیز منصوب میگردد.
سردفتران توسط سازمان ثبت و با تأیید وزیر دادگستری انتخاب میشوند و دارای مسؤولیت حقوقی مستقیم در قبال اسناد تنظیمشده هستند.
فصل دوم – انتخاب سردفتر و دفتریار
شرایط لازم برای سردفتر: تابعیت ایران، نداشتن سوءسابقه، دارا بودن مدرک تحصیلی حقوق یا فقه و اصول، یا سابقه مشخص در امور ثبتی یا دفتریاری.
دفتریاران نیز باید واجد شرایطی مشابه بوده و بهعنوان دستیار سردفتر عمل میکنند.
نقل و انتقال دفاتر و بازنشستگی یا استعفای سردفتران در چهارچوب مقررات معین صورت میگیرد.
فصل سوم – وظایف و اختیارات دفاتر
دفاتر موظفاند هنگام تنظیم اسناد، هویت طرفین، اهلیت و رضایت آنها را احراز کرده و از مطابقت مفاد سند با قوانین اطمینان حاصل کنند.
دفاتر مکلف به حفظ اسناد و دفاتر رسمی هستند. تخلف از این مقررات تخلف انتظامی یا کیفری محسوب میشود.
نرخ حقالتحریر و تعرفهها طبق آییننامه مصوب تعیین میگردد.
فصل چهارم – تخلفات و مجازاتها
سردفتران و دفتریاران در صورت ارتکاب تخلفات مانند جعل، تنظیم سند برخلاف قانون، دریافت وجه اضافی یا افشای اسرار طرفین، با مجازاتهای انتظامی مانند توبیخ، تعلیق یا انفصال مواجه میشوند.
مرجع رسیدگی به تخلفات، هیأتهای انتظامی مستقر در سازمان ثبت و کانون است.
فصل پنجم – امور مالی
درآمد دفاتر شامل حقالتحریر رسمی است که بخشی از آن به دفتریار، کانون سردفتران و صندوق بیمه بازنشستگی تعلق میگیرد.
حسابداری دقیق و ثبت کلیه دریافتها و پرداختها در دفاتر قانونی الزامی است.
دفاتر موظفاند در پایان هر ماه گزارش مالی خود را به کانون ارسال کنند.
فصل ششم – کانون سردفتران و دفتریاران
در هر استان، کانون سردفتران و دفتریاران با شخصیت حقوقی مستقل تأسیس میشود.
این کانون وظایف حرفهای، صنفی، آموزشی، حمایتی، نظارتی و بیمهای را برای اعضای خود برعهده دارد.
هیأت مدیره کانون از سردفتران و دفتریاران واجد شرایط و با رأیگیری انتخاب میشود و دورهی تصدی آنها سهساله است.
کانون مرجع رسیدگی به مشکلات شغلی، آموزشهای تخصصی و تدوین آییننامههای اجرایی است.
فصل هفتم – مقررات متفرقه
در موارد خاص مانند تغییر محل دفتر، انتقال سردفتر، تعلیق فعالیت و ارثبردن دفاتر، مقررات مشخصی وجود دارد.
سازمان ثبت و وزارت دادگستری موظفاند آییننامههای اجرایی را برای حسن اجرای این قانون تهیه کنند.
تاریخ تصویب اولیه:
۲۵ تیر ۱۳۵۴ در مجلس شورای ملی
تعداد مواد:
۷۶ ماده
تعداد باب ها:
۷ فصل اصلی